Στο «Σχολείον της Αθήνας – Ειρήνη Παπά» εγκαινιάστηκε το SYSTEMA – For the Greek Performing Arts, μια πρωτοβουλία εξωστρέφειας που επιδιώκει να ενισχύσει, να συνδέσει και να αναδείξει τις παραστατικές τέχνες στην Ελλάδα, μέσα από ένα ζωντανό διάλογο δημιουργών, θεσμών και κοινού. Aπό τις 20 έως τις 26 Ιουλίου, το SYSTEMA εκτείνεται από την Αθήνα στην Επίδαυρο μέχρι την Καλαμάτα. Τρεις από τους σημαντικότερους πολιτιστικούς θεσμούς της Ελλάδας ενώνουν τις δυνάμεις τους: το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, το Εθνικό Θέατρο και το Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας.
Στην παρουσίαση του SYSTEMA, τη Δευτέρα 8 Ιουνίου 2026, στο καλωσόρισμά του ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, Μιχαήλ Μαρμαρινός ανέφερε:
«Καλησπέρα σας και από μένα και από την Αργυρώ και από την Τζένη, είμαστε 1 σε 3. Είναι μεγάλη χαρά που ανακοινώνουμε και επίσημα αυτή την χειρονομία σύμπραξης και συνεργασίας τριών θεσμικών φορέων του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, του Εθνικού Θεάτρου και του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας. Μια πρωτοβουλία που θα την χαρακτήριζα ανεπιφύλακτα πολιτιστικής πολιτικής και συνεργατικού ήθους, η οποία ονομάζεται Systéma- for the Greek performing arts. Μια πλατφόρμα που βασίζεται σε ήδη υπάρχουσες πρωτοβουλίες του Grape και του Showcase σε στρατηγική συνεργασία πλέον με το Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας κι επίσης ενσωματώνονται παραγωγές από το ελεύθερο θέατρο της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης. Το ελεύθερο θέατρο παρότι δεν αποτελεί θεσμικό φορέα συνιστά για όλους εμάς καθοριστική δημιουργική συνιστώσα στο καλλιτεχνικό οικοσύστημα, κρίσιμη, σπουδαία. Από κει καταγόμαστε όλοι».
Με τη σειρά της η Αργυρώ Χιώτη, η καλλιτεχνική διευθύντρια του Εθνικού Θέατρου διατύπωσε:
«Αγκαλιάσαμε χωρίς δεύτερη σκέψη το να δημιουργήσουμε ένα κοινό σύστημα εξωστρέφειας. Από το Grape και το Showcase στο SYSTEMA. Μια ευρύτερη πλατφόρμα δημιουργίας που φέρνει κοντά τρεις κορυφαίους πολιτιστικούς θεσμούς της χώρας και έρχεται για ν’ αποδείξει στην πράξη ότι η ελληνική δημιουργία μπορεί και συνομιλεί με το διεθνές περιβάλλον με αυτοπεποίθηση και ισοτιμία. Ενώνουμε τις δυνάμεις μας με έναν κοινό στόχο να δημιουργήσουμε τις προϋποθέσεις ώστε η σύγχρονη ελληνική δημιουργία να συναντά με συνέπεια και με ορατότητα το διεθνές περιβάλλον των παραστατικών τεχνών. Το Systéma είναι μια πλατφόρμα συνάντησης, ένας κόμβος ανταλλαγής, διαλόγου και δικτύωσης. Ένα πλαίσιο μέσα στο οποίο καλλιτέχνες, οργανισμοί, φεστιβάλ, επιμελητές, παραγωγοί, επαγγελματίες απ’ όλο τον κόσμο μπορούν να έρθουν σε επαφή με το εύρος και την πολυφωνία της σύγχρονης ελληνικής σκηνής».
Η Τζένη Αργυρίου, καλλιτεχνική διευθύντρια του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας συμπλήρωσε: «Η καλλιτεχνική δημιουργία δεν ανήκει μόνο στα μεγάλα αστικά κέντρα. Είναι μεγάλη η χαρά και η τιμή για το Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας να συμμετέχει σε αυτή την πολύ σημαντική καλλιτεχνική πρωτοβουλία και σύμπραξη. Μέσα από το Systéma δημιουργείται αυτή η δυνατότητα για ουσιαστικές συναντήσεις. Συναντήσεις ανάμεσα σε διαφορετικές καλλιτεχνικές φωνές και γενιές δημιουργών αλλά και ανάμεσα σε διαφορετικούς τρόπους ν’ αντιλαμβανόμαστε την τέχνη και τον κόσμο. Το κοινό όραμα των τριών θεσμών να αναπτύξουμε και να στηρίξουμε περαιτέρω τους Έλληνες και τις Ελληνίδες δημιουργούς, έτσι ώστε τα έργα τους να μπορούν να έχουν μεγαλύτερη διάρκεια ζωής και να παρουσιαστούν έξω από τα σύνορα της Ελλάδας, ήταν κάτι που μας απασχολεί εδώ και πολλά χρόνια. Είναι απαραίτητο να συμβάλουμε στην επέκταση του κύκλου ζωής των έργων δίνοντάς τους τη δυνατότητα και τον χώρο να αναπνεύσουν να εξελιχθούν, να ωριμάσουν, να ταξιδέψουν, να συναντήσουνε νέα κοινά, να συνομιλήσουν με διαφορετικούς τόπους και ανθρώπους και μέσα από αυτή την φυσική εξέλιξη ν’ αφήσουν το δικό τους αποτύπωμα στον χρόνο. Σε μια εποχή που συχνά μας οδηγεί στην απομόνωση θεωρώ πολύτιμες τις πρωτοβουλίες που επενδύουν στη δύναμη που έχει η συνάντηση ανθρώπων και θεσμών με κοινό όραμα».
Το Grape (Greek Agora of Performance) του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου και το Showcase του Εθνικού Θεάτρου, οι πλατφόρμες που δημιουργήθηκαν για να έρθουν στην Ελλάδα παραγωγοί και καλλιτεχνικοί διευθυντές του εξωτερικού να παρακολουθήσουν και ν’ «αγοράσουν» τα καλλιτεχνικά μας «αγαθά» έτσι ώστε να γίνουν ορατά στα διεθνή φεστιβάλ, «μεταφυτεύτηκαν» στο SYSTEMA και το πιο σημαντικό είναι ότι στον κήπο αυτό θα συμμετέχει πια και το Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας.
Το Systéma- for the Greek performing arts, από τις 20 έως τις 26 Ιουλίου, θα ενώσει σε μια μεγάλη σκηνή τις σύγχρονες ελληνικές καλλιτεχνικές δημιουργίες παρουσιάζοντας τες στους διεθνείς προσκεκλημένους της καλλιτεχνικής κοινότητας. Από το Κτήριο Τσίλλερ του Εθνικού, την Πειραιώς 260, το Αρχαίο και Μικρό Θέατρο της Επιδαύρου, το Μέγαρο Χορού Καλαμάτας και ενεργούς ανεξάρτητους χώρους της Αθήνας που όπως είπε ο Μιχαήλ Μαρμαρινός: «Αυτοί που θα έρθουν, οι καλεσμένοι μας, θα έχουνε full time job – μια εβδομάδα από το πρωί μέχρι το βράδυ. Θα χαρούν αλλά θα πουν το ψωμί ψωμάκι. Φανταστείτε δεν είναι μόνο η Αθήνα. Τρέχουν από το Εθνικό Θέατρο στην Πειραιώς πίσω ξανά στο Εθνικό μετά στην Πειραιώς, μετά φεύγουμε πάμε Επίδαυρο τρέχουν στην Καλαμάτα, δηλαδή πραγματικά θα τους μείνει αξέχαστο!».
Οι παραγωγές που συμμετέχουν στη νέα αυτή πλατφόρμα είναι: «Νοχαβελάνδη» του Γιώργου Βουρδαμή, «Η Φαλακρή Τραγουδίστρια» της Μαριλένας Κατρανίδου, «Βάκχες» της Λένας Κιτσοπούλου, “«Michel: Ασκήσεις θνητότητας» του Θανάση Κριτσάκη, «Ιεροτελεστία» του Χρήστου Θεοδωρίδη, “FRAGMENTS: Euripides” του Ευθύμη Θέου, «Κουκλίτσα» της Μαρίας Πανουργιάς, «Άλκηστις» του Δημήτρη Καραντζά, «Ειρήνη» του Νίκου Καραθάνου, «1961» των Κορνήλιου Σελαμσή και Χάρη Φραγκούλη, και τα έργα χορού “Us” της Maria Hassabi, “When Did Silence Get This Loud?” της Ζωής Ευσταθίου, “Brightest Heroine” του Πάνου Μαλακτού, «Τα Κόλλυ”βα» της Χριστιάνας Κοσσιάρη, “A User’s Manual” του Κωνσταντίνου Παπανικολάου, “Lunar Seaga” του Αντώνη Βαή, “Mountains” των Garage21, «Ποια είναι τα σώματα της εποχής μας;» της Ίριδας Καραγιάν και “Superstar” της Ιωάννας Πορτόλου της Ομάδας GrifflÓn.
Επιπλέον, στο πλαίσιο του SYSTEMA προτείνεται και ένα παράλληλο πρόγραμμα, μια σειρά δράσεων, μεταξύ των οποίων: μια επιμελημένη σειρά ζωντανών μουσικών εμφανίσεων μετά τα μεσάνυχτα εν είδει εορτής με τίτλο AΦTER, καθώς και δύο ξεχωριστές εμπειρίες σε Επίδαυρο και Καλαμάτα: Αφηγηματική Αρχαιολογία: Το σώμα και το μυστήριο της ίασης, στον Αρχαιολογικό Χώρο της Αρχαίας Επιδαύρου, από το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου και Παράσταση λήξης του Διεθνούς Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας, Τόσαις φοραίς τόσο κοντά να είμαι, του Γιώργου Κουμεντάκη από το Μπαλέτο της Εθνικής Λυρικής Σκηνής.
Μετά την παρουσίαση πήγαμε όλοι στον κήπο του «Σχολείον της Αθήνας – Ειρήνη Παπά» να πιούμε ένα κρασί. Σκεφτόμουν πόσο όμορφο είναι όταν δεν ανταγωνίζεσαι αλλά συναγωνίζεσαι για ένα κοινό σύστημα τέχνης. Τι καρποφορία μπορεί να φέρει αυτή η σύμπραξη τριών σημαντικών θεσμών. Ο κήπος εκείνη την ώρα στα μάτια μου γίνηκε ανθηρός κι ελπιδοφόρος. Είθε τα ελληνικά αγαθά τέχνης να ταξιδέψουν στο εξωτερικό και να εκτιμηθούν από το διεθνές κοινό…
