«Ο χώρος της ζωής μας δεν είναι ούτε συνεχόμενος, ούτε απεριόριστος, ούτε ομοιογενής, ούτε ισότροπος. Είμαστε άραγε σε θέση να γνωρίζουμε με ακρίβεια τα σημεία όπου ο χώρος διαλύεται, αποσυνδέεται κι ανασυντάσσεται; […] Το πρόβλημα δε συνίσταται τόσο στο να επινοήσουμε το χώρο πόσο μάλλον δε στο να τον εφεύρουμε εκ νέου αλλά στο να τον διερευνήσουμε ή ακόμη πιο απλά να τον διαβάσουμε.» Georges Perec, Espèces d’espaces, 1974.
Η έκθεση «Χωρογραφίες, σημεία φυγής» θέτει ως αφετηρία την υποκειμενική διάσταση του χώρου και το ρόλο των στοιχείων της κίνησης, της περιπλάνησης, της σύγκρουσης στο έργο δέκα σύγχρονων Ελλήνων εικαστικών. Ο Edward Casey γράφει ότι η ζωή είναι τόσο ολοκληρωτικά «τοπικά-διαποτισμένη», που η ιδέα του μη-τόπου ή του άτοπου χώρου είναι ικανή να προκαλέσει τη βαθύτερη αγωνία (Casey, Ε. 1993). Ξεκινώντας από αυτή την αγωνία ή αλλιώς το φόβο του κενού χώρου και τoυ ανοίκειου της ετερότητας, που καταστέλλεται ως μιαρό , επίφοβο και επικίνδυνο σώμα (Κουκουτσάκη, A. 2014), η παρούσα έκθεση επιχειρεί να προσεγγίσει «σημεία φυγής», μέσα από τα οποία η υφή, τα επίπεδα, οι φαντασιώσεις και οι υπερβάσεις του χώρου αποκτούν μια νέα «ορατότητα» (Lefebvre, H. 1991).
Η τοποθεσία του χώρου τέχνης Artscape Athens, φορτισμένη από συνεχόμενους μετασχηματισμούς, κοινωνικές δυναμικές, καθημερινότητες συνύπαρξης και σύγκρουσης, αποκτά ιδιαίτερη σημασία για τη συλλογιστική πορεία της έκθεσης. Σ’ ένα διαμέρισμα της δεκαετίας του ‘30, λίγο πιο κάτω από την Πλατεία Αμερικής, οι ετερότητες, οι αντιφάσεις, το τυχαίο και οι χρονικές ασυνέχειες, στοιχεία της χωρικής εμπειρίας, που συνήθως αποσιωπούνται στο πλαίσιο κυρίαρχων αναπαραστάσεων, έρχονται στο προσκήνιο μέσα από ένα διάλογο εικαστικών πρακτικών και παρεμβάσεων.
Τα παραδοσιακά δίπολα της ερμηνείας του χώρου όπως: «εντός-εκτός», «κίνηση- στασιμότητα», «κενό-πλήρες», «αυτόχθονες-νομάδες», «καταστροφή-δημιουργία», «καθαρό-μιασματικό» διαβάζονται ξανά για να αμφισβητηθούν, ενώ το ενδιαφέρον των καλλιτεχνών στρέφεται στο ενδιάμεσο, στις σχέσεις, τις ασυμμετρίες και τις συγχύσεις.
*Η Κεντρική φωτογραφία του άρθρου απεικονίζει το έργο της Μαίρης Ρουσιώτη
