H Τζούλια Ρόμπερτς διδάσκει Φιλοσοφία στο Γέιλ. Tα τελευταία χρόνια είναι επικεντρωμένη στην προσπάθειά της να γίνει μόνιμη καθηγήτρια. Στο αστικό σαλόνι του σπιτιού που διατηρούν μαζί με τον ψυχαναλυτή σύζυγό της Μάικλ Στούλμπαργκ, κάνει συνάξεις με καλεσμένους φίλους, συναδέλφους, φοιτητές κι εκείνη στο επίκεντρο του ενδιαφέροντος, ενώ οι -τι άλλο- φιλοσοφικίζουσες συζητήσεις δίνουν και παίρνουν: η σχέση της ατομικής με τη συλλογική ηθική, το δικαστήριο της κοινής γνώμης, αλλά και άλλα θέματα πιο ευθέως επίκαιρα και σχετικά με το πνεύμα της εποχής.
Ο Στούλμπαργκ βλέπει τον στενό της φίλο, αλλά και άμεσο ανταγωνιστή της για τη θέση του μόνιμου καθηγητή, Άντριου Γκάρφιλντ, ως έναν πιθανό δικό του ανταγωνιστή. Θεωρεί ότι την γουστάρει και ότι ακόμα χειρότερα δεν κάνει τη στοιχειώδη προσπάθεια να το κρύψει. Έχει όμως εναποθέσει τις ελπίδες του στο ότι αφού παλεύουν και οι δύο για τη θέση, αν θα δοθεί μόνο σε έναν ή μία από τους δυο τους, αυτό το ιδιότυπο πράγμα που έχουν μεταξύ τους θα δηλητηριαστεί. Από κοντά στο παρεάκι και η Άγιο Εντεμπίρι, προστατευόμενη μεταπτυχιακή φοιτήτρια της Ρόμπερτς. Μαύρη, γκέι, αλλά και από φουλ προνομιούχο οικογενειακό περιβάλλον δωρητών στο Πανεπιστήμιο. Υποτίθεται είναι όλοι τους λαμπρά μυαλά.
Ο Στούλμπαργκ όμως έχει διαφορετική γνώμη: θα πει κάποια στιγμή στην Ρόμπερτς ότι τους έχει επιλέξει δίπλα της όχι γιατί είναι τόσο ξεχωριστοί, αλλά με κριτήριο το πόσο την κοιτούν εκστατικά και θέλουν να βρίσκονται δίπλα της. Εκείνο βέβαια που δεν λέει, εκείνο που απομένει στον θεατή να σκεφτεί, είναι μήπως έχει επιλέξει τον ίδιο ως σύζυγο με το ίδιο ακριβώς κριτήριο. Μήπως αυτό που βλέπει καθαρά στους άλλους δεν μπορεί να το δει στον ίδιο, μήπως προβάλλει στους άλλους τον δικό του φόβο για τη σχέση που έχει μαζί της και τη δική του θέση στην τροφική συναισθηματική αλυσίδα.
Εκείνης όμως πιο είναι το μεγάλο χάρισμα κι είναι όλοι τόσο σαγηνευμένοι με την πάρτη της; Η έντονη προσωπικότητά της; Η ουσία της; Προφανώς ταυτόχρονα και η εξωτερική της εμφάνιση και το στυλ της; Σίγουρα· αλλά ίσως μαζί με όλα αυτά και ένα άλλο υπερόπλο. Μοιάζει να διατηρεί ένα κομμάτι της απροσπέλαστο κι απόμακρο. Ίσως πάντα τέτοιοι άνθρωποι δημιουργούν στους άλλους ένα έξτρα -συνειδητό ή μη- κίνητρο να τους κατακτήσουν.
Σε αντίθεση με την Εντεμπίρι, ο Γκάρφιλντ μπορεί να είναι λευκός και στρέιτ, αλλά τα προνόμιά του σταματάνε εκεί, καθώς δεν έχει μεγαλώσει σε οικονομική άνεση, έχει δουλέψει πολύ για να φτάσει ως εδώ και τώρα να είναι στο κατώφλι της ακόμα μεγαλύτερης πίστας. Του αρέσει να δείχνει πολύ ελεύθερο πνεύμα και να κάνει πράγματα που δεν επιτρέπονται, όπως να καπνίζει σε κλειστούς χώρους. Ξαφνικά όμως κατηγορείται για κάτι πάρα πολύ σοβαρότερο. Η Εντεμπίρι τον καταγγέλλει για βιασμό και η Ρόμπερτς θα πρέπει να διαλέξει στρατόπεδα, ανάμεσα σε δυο ανθρώπους που είχε πολύ κοντά της, θα πρέπει να διαλέξει ποιον από τους δύο θα πιστέψει στην αφήγηση των γεγονότων της μοιραίας νύχτας, θα πρέπει να επιλέξει τι στάση θα κρατήσει. Γιατί εκείνος, όχι μόνο θα αρνηθεί ότι προέβη σε οτιδήποτε μη συναινετικό, αλλά θα αποδώσει και στην Εντεμπίρι πολύ συγκεκριμένα δόλια κίνητρα.
Ηe said – she said, ο λόγος της εναντίον του λόγου του, MeToo, Cancel, μια γενιά που θεωρεί την προσβολή ως το υπέρτατο αμάρτημα και τριγυρνάει γύρω από τραύματα, ζητήματα ταξικά, φυλετικά, σεξουαλικού προσανατολισμού, πανεπιστημιακά politics, βαριά μυστικά από το παρελθόν, όλα στο μπλέντερ.
Έχοντας περάσει κάποιες μέρες που έχω δει το «Μετά το Κυνήγι» και με την αρχική μου μη αρνητική εντύπωση όχι μόνο να μην υποχωρεί, αλλά να ενισχύεται προς ένα σκέτα θετικό πρόσημο, νομίζω ότι όλη η κατεδάφιση που τρώει από την ξένη και κυρίως την αμερικάνικη κριτική, θα ήταν πολύ πιο δικαιολογημένη αν το (γεμάτο φιλοδοξία, στην οποία όμως τελικά σε μικρό ποσοστό ανταποκρίνεται) σενάριο της Νόρα Γκάρετ είχε σκηνοθετηθεί αλλιώς, αν δεν είχε σκηνοθετηθεί με τον τρόπο που σκηνοθετήθηκε από τον Λούκα Γκουαντανίνο. Δεν θέλω να πω ότι το σενάριο δεν είναι κυρίαρχο στην ταινία – δεν θα γινόταν να μην είναι. Έχοντας όμως και τη βοήθεια όλων των πρωταγωνιστών του, ο Γκουαντανίνο το μετατοπίζει κρίσιμα και σωτήρια από ένα σκέτο ξεδίπλωμα πλοκής, καταγγελιών και θολών μηνυμάτων, δημιουργώντας στην ταινία του έναν χώρο μέσα στον οποίο οι ήρωές του αναπνέουν ως αληθινοί και σύνθετοι άνθρωποι, ως άνθρωποι που είναι κάτι πάνω και πέρα από το σύνολο των σεναριακών χαρακτηριστικών τους.
Και κάπως με τον τρόπο τους είναι όλοι ένοχοι (σε διαφορετικές διαβαθμίσεις και διαφορετικών ποιοτήτων ενοχές, είτε αυτές είναι νομικά ενδιαφέρουσες είτε εκτός των πλαισίων των νόμων) κι όλοι υπόλογοι για κάτι. Αλλά και αντίστροφα, κανείς δεν είναι ο διάβολος προσωποποιημένος ή έστω ο Μακιαβέλι προσωποποιημένος.
Ο Γκουαντανίνο έχει πέσει πάνω στο υλικό του, σκηνοθετεί πολύ, σκηνοθετεί επιδεικτικά, σκηνοθετεί τα χέρια των ανθρώπων όταν αναλύουν τα επιχειρήματά τους, από ένα σημείο και πέρα ο φωτισμός των σκηνών κάθε άλλο παρά αντιστοιχεί σε οποιονδήποτε φυσικό φωτισμό, κι όμως όλη αυτή η υπερβολή δεν λειτουργεί απλώς, αλλά ήταν και αναγκαία για να ξεφύγει η ταινία από τη μέγγενη μιας ιστορίας που θέλει υποτίθεται να καταγγείλει τα πάντα, καταγγέλλοντας όμως μαζί και τα αντίθετά τους.
Για την ακρίβεια υπάρχει μία (συντομότατη ευτυχώς) σκηνή στην οποία υποπίπτει και ο ίδιος ο Γκουαντανίνο στο ατόπημα του διδακτισμού – και δεν είναι καθόλου τυχαίο ότι ξεχωρίζει αρνητικά σαν τη μύγα μες το γάλα. Μια σκηνή που θυμίζει στο οριακά λιγότερο cringe μια αντίστοιχη στη μίνι σειρά “Disclaimer” του Αλφόνσο Κουαρόν, εκεί που η Κέιτ Μπλάνσετ άθελά της αυτοπαρωδούσε τον πολύ πιο συνεκτικό και αξιόλογο τρόπο με τον οποίον στεκόταν απέναντι στην κουλτούρα του cancel στο “Tár” του Τοντ Φιλντ. Πάντως συνολικά μιλώντας, και μάλλον γιατί ακόμα δεν έχει καθίσει η σκόνη, η ως τώρα αντιμετώπισή του cancel σε ταινίες και σειρές, μάλλον αμηχανία και αλληλοαντικρουόμενα συναισθήματα δείχνει, παρά κάτι πιο σαφές.
Σε δημιουργική έξαρση o Γκουαντανίνο, παραδίδοντας μας τρίτη ταινία μέσα σε δυο χρόνια, μετά τους «Aντίπαλους» και το “Queer”, είναι στην πιο παραγωγική φάση της καριέρας του. Όταν η σεναριακή πρώτη ύλη είναι καλή, όπως στους «Αντιπάλους», την απογειώνει, όταν είναι πολύ λιγότερο καλή, όπως στο “Queer”, βρίσκει πάλι τρόπο να μας δώσει ένα ατμοσφαιρικό αποτέλεσμα και κυρίως μια καταπληκτική σκηνή παραισθησιογόνων ουσιών, όταν όπως εδώ έχει μια πρώτη ύλη που θέλει πολλά να πει αλλά ταυτόχρονα είναι και γεμάτη νάρκες, βρίσκει τον τρόπο να μην τις πατήσει και να βγάλει από μέσα της κάτι τουλάχιστον αξιοπρεπές.
Το πρόσφατο “Sorry Baby” της Έβα Βίκτορ εξετάζοντας μια μόνο πτυχή από τις πολύ περισσότερες που προσπαθεί να εξετάσει το «Μετά το Κυνήγι», είναι πολύ πιο μικρό ως μέγεθος μεν, αλλά και πολύ πιο ακριβές, πολύ πιο διαυγές, πολύ πιο πετυχημένο. Είναι σαφές ότι το «Μετά το Κυνήγι» δεν είναι η ταινία που θα ήθελε να είναι. Από την άλλη όμως δεν είναι και μια ταινία που μπορείς να προσπεράσεις με αδιαφορία, ή και να αντιμετωπίσεις με θυμό, είναι μια ταινία που τουλάχιστον έναν σεβασμό τον αξίζει.
Αναφορικά τώρα με το ποια είναι τα τελικά της μηνύματα, είναι νομίζω θολό ακόμα και για την ίδια. Προσπαθεί να είναι προκλητική, όντας όμως τελικά και εξισορροπητική. Έχει μια τόλμη που φτάνει μέχρι ένα σημείο, μετά υπαναχωρεί κι οι γωνίες λειαίνονται. Κι όταν τολμά και ρίχνει λίγο βιτριόλι, τα αποτελέσματα είναι μάλλον κωμικοτραγικά (“Τhey! Go away!” Αλήθεια τώρα;). Αν όμως η έλλειψη καθαρού προσανατολισμού είναι μειονέκτημα, το ότι οι άνθρωποι που ενσαρκώνουν τη μία ή την άλλη πλευρά παρουσιάζονται μη καθαροί, πολύπλοκοι κι αντιφατικοί, είναι προτέρημα. Η Τζούλια Ρόμπερτς σε μία από τις πιο ξεχωριστές ερμηνείες της καριέρας της δείχνει πόσο στιβαρή ηθοποιός είναι, ο Άντριου Γκάρφιλντ κατοικεί τον χαρακτήρα του και τον κάνει εντελώς αληθινό, η Άγιο Εντεμπίρι, που στο “Bear” έχει δείξει τη στόφα της, μοιάζει η λιγότερο συντονισμένη όλων, για να φτάσουμε στον σταθερά και σε ό,τι κάνει υπέροχο Μάικλ Στούλμπαργκ, για τον οποίο ο Γκουαντανίνο είχε κρατήσει και τον ρόλο του πατέρα στο «Να με Φωνάζεις με το Όνομά σου»: ο χαρακτήρας του, όντας εκείνος που δεν εξυπηρετεί κύρια ή έστω παράλληλα τον ρόλο μιας ατζέντας κι ενός κρίσιμου παίκτη στα τεκταινόμενα, όντας εστιασμένος στη φασούλα του με τη γυναίκα της ζωής του, αποκτά ένα αυτοτελές βάρος. Πιθανότατα η δική του φασούλα να είναι το τελευταίο ζήτημα που ενδιαφέρει την ταινία. Ίσως όμως και ακριβώς για αυτό γίνεται με τον τρόπο του ένα από πιο ενδιαφέροντα.
