Πάνω από 3.000 τσιμεντένιες πλάκες απλώνονται στο πάτωμα του Hamburger Bahnhof, σαν μνήμη επαναλαμβανόμενη, αυστηρή και σιωπηλή. Μέσα από τις ρωγμές τους, η φύση παρεμβαίνει: χώμα, νερό, λιμνούλες που καθρεφτίζουν την οροφή της παλιάς βιομηχανικής αίθουσας. Ανάμεσα στην τραχύτητα του μπετόν και τη μαλακή αιώρηση του λιναριού, η Klára Hosnedlová χτίζει μια ουτοπία. Μια ουτοπία φτιαγμένη από νήματα, αναμνήσεις και σίδερο.
Στις μακριές πλευρές της ευρύχωρης αίθουσας, οκτώ σκοτεινά μεταλλικά τείχη οριοθετούν τη σκηνή, λειτουργώντας σαν πύλες σε έναν άλλον, παράλληλο κόσμο. Πάνω τους κρέμονται επτά ανάγλυφα επικαλυμμένα με άμμο – επιφάνειες μοιάζουν με απολιθώματα, αλλά και τοιχογραφικά μοτίβα που κοσμούσαν κάποτε τα δημόσια κτίρια στην Ανατολική Ευρώπη.
Παρελθόν, ύλη και εφήμερο στη γλυπτική της Hosnedlová
Η Hosnedlová, γεννημένη το 1990 στο Uherské Hradiště της Τσεχίας και σήμερα ζει στο Βερολίνο, αντλεί από την προσωπική της παιδική εμπειρία, αλλά και από την πολιτιστική γεωγραφία των περιοχών της Βοημίας και της Μοραβίας, για να δημιουργήσει ένα τοπίο οικείο και μυθικό. Άρχισε να ζωγραφίζει και να σχεδιάζει από μικρή ηλικία, έχοντας την έμπρακτη ενθάρρυνση της οικογένειάς της. Η καλλιτεχνική της πορεία την οδήγησε στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Πράγας, ενώ μέσα από υποτροφίες Erasmus ταξίδεψε σε διάφορες γωνιές του κόσμου — μεταξύ άλλων και στην Αυστραλία, όπου πέρασε έναν χρόνο στο Πανεπιστήμιο της Καμπέρα.
Στα πρώτα της βήματα, η Hosnedlová άρχισε να εκθέτει σε υπόγειους χώρους της Πράγας, έχοντας τον απόλυτο έλεγχο σε κάθε στάδιο: από την υλοποίηση των έργων μέχρι τη σχεδίαση του συνοδευτικού οπτικού υλικού. Η μεγαλοπρεπής, μπρουταλιστική αρχιτεκτονική της κομμουνιστικής εποχής στην πατρίδα της συνεχίζει να δεσπόζει στη φαντασία της, όπως και η πλούσια λαϊκή παράδοση της Τσεχίας.
Το embrace, η μεγαλύτερη θεσμική της ατομική έκθεση μέχρι σήμερα, φέρει στο σώμα του την υλικότητα της Κεντρικής Ευρώπης: γυαλί, μπετόν, λινάρι, κάνναβη, κλωστή, άμμο, μέταλλο και ήχο.
Τα υλικά συνδέουν αντίθετα: το οργανικό με το ανόργανο, το αιώνιο με το φθαρτό, τη χειροτεχνία με τη βιομηχανική παραγωγή. Η έκθεση αποκαλύπτει πώς το τοπίο, η ύλη και οι πολιτιστικές πρακτικές δεν είναι στατικά μεγέθη, αλλά δυναμικές δυνάμεις σε συνεχή μετασχηματισμό.
Στην εμβληματική ιστορική αίθουσα του Hamburger Bahnhof στο Βερολίνο, η Klára Hosnedlová παρουσιάζει την πιο φιλόδοξη εγκατάσταση της έως σήμερα, στο πλαίσιο της ετήσιας CHANEL Commission. Η μεγαλειώδης έκθεση με τίτλο embrace ξεδιπλώνει ένα ποιητικό, ουτοπικό τοπίο, όπου η αρχιτεκτονική, η χειροτεχνία και η ιστορική μνήμη των μεθοριακών περιοχών της σημερινής Τσεχίας αποκτούν νέα υφή και υπόσταση.
Με ταπισερί ύψους έως και εννέα μέτρων, κεντημένα μοτίβα εμπνευσμένα από κινηματογραφικές και περφόρμανς παρεμβάσεις, αλλά και υλικά όπως λινάρι, γυαλί, αμμόπετρα, πηλό και μπετόν, η Hosnedlová μεταμορφώνει την βιομηχανική αρχιτεκτονική της αίθουσας σε ένα εντυπωσιακό σκηνικό όπου συνυπάρχουν η φαντασία και η ιστορική επίγνωση. Για την κατασκευή αυτών των χειροποίητων στοιχείων από γυαλί, η καλλιτέχνις συνεργάστηκε με τεχνίτες που διαφυλάσσουν παραδοσιακές τεχνικές μεταδιδόμενες από γενιά σε γενιά, ενισχύοντας τη σύνδεση του έργου με το άυλο, ζωντανό παρελθόν.
Η εγκατάσταση εξερευνά έννοιες όπως η οικειότητα, η καθημερινότητα και η ουτοπία μέσα από το πρίσμα διαφορετικών πολιτικών συστημάτων και μεταβαλλόμενων συνόρων. Σαν μια γιγαντιαία υφαντουργική αφήγηση, το έργο αντλεί από την πολιτιστική μνήμη της Κεντρικής Ευρώπης και αναδεικνύει τη λεπτή ισορροπία ανάμεσα στη βιοτεχνική παράδοση και τις βιομηχανικές δομές του 20ού αιώνα.
Η CHANEL Commission στο Hamburger Bahnhof λειτουργεί ως μια νέα πλατφόρμα δημιουργικής ελευθερίας, δίνοντας τη δυνατότητα σε καλλιτέχνες να υλοποιήσουν φιλόδοξα, μεγάλης κλίμακας έργα. Με την Klára Hosnedlová, μια εικαστικό της γενιάς του 1990, το μουσείο ενδυναμώνει τη φήμη του ως φορέα καινοτομίας στη σύγχρονη γλυπτική και στον θεσμικό διάλογο μεταξύ τέχνης και κοινωνίας.
Το embrace, η πιο φιλόδοξη εγκατάσταση της Τσέχας καλλιτέχνιδας έως σήμερα, μεταμορφώνει την ιστορική αίθουσα του μουσείου σε ένα τοπίο όπου το παρελθόν της Ανατολικής Ευρώπης, η καθημερινότητα, η τέχνη της επιβίωσης και η συλλογική μνήμη συγκρούονται και συνυπάρχουν.
Info
“Klára Hosnedlová. embrace” | 1 Μαΐου – 26 Οκτωβρίου 2025 | Hamburger Bahnhof, Από
