Στο εμβληματικό Grand Palais του Παρισιού, η νέα έκθεση του Balloon Museum με τίτλο Euphoяia– Art is in the Air μας υπενθυμίζει πως η τέχνη μπορεί να είναι ταυτόχρονα ανάλαφρη σαν τον αέρα και βαθιά ουσιαστική, όπως ένα συναίσθημα που μοιράζεται συλλογικά. Μέσα από τον κόσμο των φουσκωτών αντικειμένων, μας προσκαλεί να ζήσουμε την ευφορία με όλες μας τις αισθήσεις, ως σωματική, συναισθηματική και αισθητική εμπειρία.
Η λέξη Euphoяia, γραμμένη χαρακτηριστικά με το «я» στο τέλος, περικλείει στο ίδιο της το όνομα τον πυρήνα της εμπειρίας: τον αέρα, το στοιχείο που δίνει ζωή στα έργα, τα κινεί και τα μεταμορφώνει. Ο αέρος μετουσιώνεται σε σύμβολο ελευθερίας, παιγνιώδους έκπληξης, μεταμόρφωσης και συλλογικότητας.
Στην καρδιά της έκθεσης βρίσκεται η σχέση μεταξύ τέχνης και φουσκωτών μορφών. Σε μια εποχή όπου τα φουσκωτά αντικείμενα έχουν διεισδύσει στην ψυχαγωγία, τον σχεδιασμό και την αρχιτεκτονική, η Euphoяia τους αποδίδει έναν νέο, πιο στοχαστικό ρόλο: τα μετατρέπει σε μέσα εικαστικής έκφρασης και σχολιασμού της σύγχρονης ζωής. Οι καλλιτέχνες που συμμετέχουν προσπαθούν να αποδώσουν ένα συναίσθημα, την ανάγκη για ανάταση αλλά και ευτυχία, μέσα σε έναν κόσμο που συνεχώς αλλάζει, κινείται και μοιάζει να μεταμορφώνεται διαρκώς σε κάτι δυστοπικό και σκοτεινό.
Έργα που πάλλονται από ζωή και φως προσφέροντας μια μοναδική αίσθηση ευφορίας
Η εμπειρία της Euphoяia ξεκινά πριν ακόμη διαβεί κανείς το κατώφλι του Grand Palais. Εκεί, στον εξωτερικό χώρο του ιστορικού κτιρίου, δεσπόζει το Untitled (project for Echigo-Tsumari), 2015 της Paola Pivi, ένα έργο που λειτουργεί σαν μια πρόσκληση για το τι θα ακολουθήσει: έναν κόσμο ανατροπής και χιούμορ. Γνωστή για τη σουρεαλιστική της προσέγγιση και την ανατρεπτική χρήση καθημερινών αντικειμένων, ζώων ή ανθρώπινων μορφών, η Pivi κατασκευάζει μια ζωντανή, πολύχρωμη δομή. Χωρίς σαφή χρηστικότητα, το έργο προκαλεί μια ποιητική ανατροπή από το αναμενόμενο. Το βλέμμα ανυψώνεται, όπως άλλωστε και το συναίσθημα. Μέσα από αυτή την ανατροπή, η καλλιτέχνις δημιουργεί ένα σημείο μετάβασης: από τον αστικό χώρο στην περιοχή της φαντασίας, από τον έξω κόσμο στην εσωτερική διάθεση ευφορίας που διατρέχει όλη την έκθεση. Είναι ένα έργο εκτός τόπου, μη αναμενόμενο και όμως απολύτως στοχαστικό. Σαν μια πρώτη ανάσα αέρα από τον κόσμο της Euphoяia, ένα κάλεσμα να εισέλθουμε σε αυτόν με ανάλαφρη διάθεση.
Ανάμεσα στα έργα που ξεχωρίζουν είναι η μνημειώδης εγκατάσταση The Grand Resonance από το δημιουργικό στούντιο Hyperstudio. Εμπνευσμένο από το εκκρεμές του Νεύτωνα, το έργο μεταφέρει τη φυσική αρχή της ταλάντωσης στο πεδίο της εικαστικής, οπτικής απόλαυσης. Μεγάλες, καθρεφτιζόμενες σφαίρες αιωρούνται και κινούνται σε χορογραφία. Ο θεατής καθρεφτίζεται στις επιφάνειες, εμπλέκεται στο έργο, γίνεται μέρος ενός δυναμικού συστήματος ευφορίας. Οι φουσκωτές εγκαταστάσεις μεταμορφώνουν τον χώρο σε ένα τοπίο όπου το κοινό κινείται, γελά, αιωρείται, εμπλέκεται, συναισθάνεται. Η χαρά που προκαλεί το παιχνίδι συνομιλεί με την έκπληξη του απρόοπτου, κι εκεί ακριβώς αναδύεται η καλλιτεχνική εμπειρία: στο να νιώσεις, να παραδοθείς, να διασκεδάσεις. Μέσα από τις εγκαταστάσεις, οι καλλιτέχνες γίνονται φορείς ενός νέου οράματος για τον σύγχρονο κόσμο που αλλάζει διαρκώς και ζητά να τον δούμε με άλλα μάτια. Με χρώμα, φως, όγκο και, κυρίως, αέρα.
Σε έναν από τους πιο μαγευτικούς σταθμούς της έκθεσης Euphoяia, η εγκατάσταση Hyperstellar, σε συνεργασία με το Quiet Ensemble, προσκαλεί το κοινό σε ένα αισθητηριακό ταξίδι μέσα στο ίδιο το σύμπαν. Στο πλαίσιο της ενότητας Let’s Fly, ο θεατής βυθίζεται σε μια πισίνα από μαύρες μπάλες, κάτω από έναν θόλο από ολόμαυρα μπαλόνια, ένα περιβάλλον απροσδόκητο. Στο επίκεντρο του χώρου, μια κυκλική LED οθόνη 360°, πάνω στην οποία ξεδιπλώνονται υψηλής ανάλυσης λήψεις σταγόνων νερού και φυσαλίδων αέρα, σε επιμέλεια του Γάλλου καλλιτέχνη Roman Hill. Οι εικόνες παραπέμπουν σε κοσμικά τοπία, σε εκρήξεις αστεριών, σε πλανητικά πεδία.
Η κινητική εγκατάσταση Ovoids του καλλιτέχνη SpY παρουσιάζει οκτώ κόκκινα ωοειδή, αναρτημένα από την οροφή, τα οποία κινούνται σε ταλαντευόμενους κύκλους. Η τέλεια γεωμετρία τους παραπέμπει στην πρωταρχική μορφή του αυγού, σύμβολο γέννησης, προστασίας και άδολης αγάπης. Αυτό που ξεχωρίζει το έργο είναι η συνεχής, ρυθμική του κίνηση, που θυμίζει την αέναη ροή της ζωής. Οι οβάλ μορφές, σε μια σειρά, μοιάζουν με υπνωτιστικές χορογραφίες, προσκαλώντας τον θεατή να συμμετάσχει ενεργά σε μια εμπειρία ήρεμης αλληλεπίδρασης και αναστοχασμού.
Η Euphoяia είναι μια πρόσκληση να ξαναδούμε τον κόσμο μέσα από το φως, τον αέρα, την κίνηση. Να θυμηθούμε την ελαφρότητα ως έναν άλλο τρόπο ύπαρξης λίγο πιο ανοιχτό, πιο τρυφερό, πιο ανθρώπινο. Μέσα από φουσκωτές μορφές, καθρέφτες, ήχους και ρυθμούς, οι καλλιτέχνες μάς προτείνουν να σταθούμε, να κοιτάξουμε, να νιώσουμε. Και τελικά, να πάρουμε μαζί μας λίγη από αυτή την ευφορία ως στάση ζωής. Αν λοιπόν το Παρίσι είναι ένας από τους καλοκαιρινούς σας σταθμούς, μην χάσετε την ευκαιρία να ζήσετε την εμπειρία της Euphoяia.
