Υπάρχουν ιστορίες που παραμένουνε επίκαιρες, δεν παλιώνουν παρά συνεχίζουν να συγκινούν γιατί πολύ απλά μιλούν για όσα μένουν σταθερά μέσα μας: τη φιλία, τον φόβο, την ανάγκη να προστατεύσουμε αυτό που αγαπάμε. Μια τέτοια ιστορία είναι το Όταν έφυγαν τ’ αγάλματα της Αγγελικής Δαρλάση. Δέκα χρόνια μετά την πρώτη του κυκλοφορία και με περισσότερα από 20.000 αντίτυπα να έχουν βρει τον δρόμο τους σε μικρούς και μεγάλους αναγνώστες, το μυθιστόρημα επιστρέφει σε μια νέα, συναρπαστική μορφή: ως graphic novel, διασκευασμένο από την ίδια τη συγγραφέα και εικονογραφημένο με ευαισθησία και κινηματογραφική δύναμη από τη δημιουργό κόμικς Δήμητρα Νικολαΐδη.
Το βιβλίο βασίζεται στην πραγματική επιχείρηση απόκρυψης των αρχαιοτήτων του Εθνικού Αρχαιολογικού Μουσείου κατά τον Ελληνοϊταλικό πόλεμο. Σε εκείνες τις μέρες, που η τέχνη κινδύνευε όσο και οι άνθρωποι, κάποιοι στάθηκαν αποφασιστικά απέναντι στον φόβο για να σωθεί η μνήμη ενός ολόκληρου πολιτισμού.
Στο κέντρο της ιστορίας βρίσκεται η Αγγελίνα, ένα κορίτσι που μεγάλωσε σχεδόν μέσα στο μουσείο, που άκουσε τα αγάλματα να τραγουδούν, τα είδε να χορεύουν στο φως του φεγγαριού και να δακρύζουν. Για εκείνη, τα αγάλματα ζωντανεύουν τις νύχτες. Ίσως γιατί κουβαλά κι ένα δικό της μυστικό: ένα ολόκληρο και ένα μισό, «καταραμένο» χέρι που την κάνει να μοιάζει λίγο περισσότερο με τις μαρμάρινες μορφές που αγαπά. Με εξαίρεση τον Τίκο, τον μοναδικό σάρκινο φίλο της, τα αγάλματα είναι η οικογένειά της, η συντροφιά της, ο κόσμος της.
Όμως ο κόσμος γύρω της αλλάζει. Με τον Μουσολίνι να κηρύσσει τον πόλεμο στην Ελλάδα και τον φόβο να βαραίνει την πόλη, όσοι δουλεύουν στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο, αρχαιολόγοι, φύλακες, εργάτες, μοιράζονται μια κοινή αγωνία: πώς θα προλάβουν να σώσουν τους θησαυρούς που κουβαλούν αιώνες ιστορίας. Η επιχείρηση απόκρυψης των αρχαιοτήτων, μια από τις πιο συγκλονιστικές και λιγότερο γνωστές σελίδες του ελληνοϊταλικού πολέμου, γίνεται το σκηνικό όπου η Αγγελίνα θα ενηλικιωθεί, θα αναζητήσει την ταυτότητά της και θα αναμετρηθεί με το σκοτάδι της εποχής.
Η αντιπολεμική διάσταση του βιβλίου, η βαθιά ανθρώπινη ματιά της Δαρλάση και η δύναμη της εικονογραφημένης αφήγησης μεταμορφώνουν την ιστορία σε ένα graphic novel που απευθύνεται σε όλους: παιδιά, εφήβους και ενήλικες. Η γραμμή της Δήμητρας Νικολαΐδη δεν συνοδεύει απλώς το κείμενο – το επαναδιατυπώνει, το φωτίζει, το κάνει να αναπνέει σε νέα κλίμακα. Καρέ που πάλλονται από συναίσθημα, στιγμές σιωπής, δράση, μνήμη και όνειρο.
Το graphic novel Όταν έφυγαν τ’ αγάλματα είναι μια γέφυρα ανάμεσα στο παρελθόν και το παρόν μα και στις ιστορίες που πρέπει να θυμόμαστε.
Παρουσίαση βιβλίου
Το Μουσείο Ηρακλειδών, το βιβλιοπωλείο Λεμόνι και οι εκδόσεις Μεταίχμιο προσκαλούν το κοινό σε μια ξεχωριστή εκδήλωση με αφορμή τη διασκευή σε graphic novel του βιβλίου της Αγγελικής Δαρλάση, Όταν έφυγαν τ’ αγάλματα.
Η παρουσίαση θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 20 Νοεμβρίου 2025, στις 6:30 μ.μ., στο Μουσείο Ηρακλειδών (Ηρακλειδών 16, Αθήνα).
Για το βιβλίο και τη διασκευή του θα μιλήσουν:
• Βασιλεία Βαξεβάνη, συντονίστρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων στην Athens Comic Library
• Κώστας Πασχαλίδης, αρχαιολόγος στο Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο
• οι δύο δημιουργοί, Αγγελική Δαρλάση και Δήμητρα Νικολαΐδη
Τη συζήτηση συντονίζει η Πέπη Νικολοπούλου, αρθρογράφος του elculture.
