Κάποιες φορές το καλοκαίρι αναζητούμε τη στιγμή για να μείνουμε λίγο παραπάνω σε όσα μας απασχολούν. Να διαβάσουμε κάτι που μας αφήνει απορίες, που μας θυμίζει πράγματα που ίσως έχουμε για λίγο βάλει στην άκρη. Εδώ επιλέξαμε πέντε βιβλία από τις Εκδόσεις Ίκαρος με ιστορίες που μπορούν να μας ταξιδέψουν σε κόσμους έντονους, σπαρακτικούς και αληθινούς με φόντο τη σύγχρονη Ελλάδα, τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο αλλά και την Κίνα του 20ού αιώνα.
Ιστορίες που μιλούν για ενοχές και σιωπές, για μνήμες και επανενώσεις, για ανθρώπους που προσπαθούν να φτιάξουν τη ζωή τους μέσα σε δύσκολες συνθήκες. Για αυτό και τα επιλέγουμε. Από την Κινέτα και την Αθήνα του σήμερα της Ευτυχίας Γιαννάκη και του Γιώργου Σύρμα με το αστυνομικό ντεμπούτο του, μέχρι την Κίνα του 1940 και το λυρικό ιστορικό μυθιστόρημα της Karissa Chen, πρόκειται για βιβλία που θυμίζουν πως το καλοκαίρι είναι η καλύτερη εποχή για να διαβάζεις.
[ 1 ]
Υπέροχος Πόλεμος | Ευτυχία Γιαννάκη
Ένα εξοχικό στην Κινέτα, μια θρυλική στιχουργός, μία νεαρή δημοσιογράφος γεμάτη απορίες και ένας άντρας νεκρός
Στο νέο της μυθιστόρημα, η Ευτυχία Γιαννάκη στήνει ένα ψυχολογικό και αστυνομικό παζλ που εκτείνεται πέρα από την υπόθεση ενός εγκλήματος. Μια νεαρή δημοσιογράφος καλείται να γράψει τη βιογραφία μιας αποσυρμένης, διάσημης στιχουργού. Λίγες ώρες μετά τη συνάντησή τους, ο σύζυγος της στιχουργού βρίσκεται νεκρός. Ο Χάρης Κόκκινος επιστρέφει για να εξιχνιάσει την υπόθεση. Αυτό που ξεκινά ως μια ανάκριση εξελίσσεται σε καταβύθιση σε οικογενειακά μυστικά, σε αποσιωπημένα τραύματα που ποτέ δεν έκλεισαν. Στο επίκεντρο, η ένταση μεταξύ καθήκοντος και επιθυμίας, η σύγκρουση ανάμεσα σε αυτά που θέλουμε να κρατήσουμε ζωντανά και σε όσα επιλέγουμε να ξεχάσουμε.
Η Ευτυχία Γιαννάκη, με φωνή ώριμη και ρυθμό που κρατάει τον αναγνώστη αγκυλωμένο, παραδίδει ένα πολυεπίπεδο μυθιστόρημα για την αλήθεια που τρέμει πριν ειπωθεί. ΤοΥπέροχος Πόλεμος είναι βασισμένο σε πραγματικά γεγονότα. Και αυτό είναι ίσως το πιο συγκλονιστικό του στοιχείο. Όσα διαβάζουμε στις σελίδες του δεν είναι μόνο επινοημένα· αντηχούν τις σιωπές, τα τραύματα και τις αποσιωπημένες ενοχές μιας Ελλάδας που συχνά προσπαθεί να ξεχάσει πολλά από εκείνα που τη διαμόρφωσαν. Η συγγραφέας μας μιλάει για την αφορμή της ιστορίας, τους ήρωές της, τη σημασία του κυττάρου της οικογένειας στην ιστορία ενός ανθρώπου αλλά και τον ίδιο τον «οξύμωρο» τίτλο του βιβλίου της.
Γιατί να το διαβάσει κανείς; Γιατί ξεφεύγει από τη φόρμα του «αστυνομικού μυθιστορήματος» για να αγγίξει τον συλλογικό ψυχισμό μιας ολόκληρης χώρας. Γιατί η αγωνία χτίζεται με αινιγματικό και αγωνιώδη τρόπο και γιατί, όπως και ο ανακριτής του, ο αναγνώστης καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην αλήθεια και την αντοχή του να την αντικρίσει.
[ 2 ]
REC | Γιώργος Σύρμας
Εκείνη είναι νεκρή. Η φωνή της όχι. Η Αθήνα είναι σκοτεινή. Το έγκλημα ηχογραφημένο. Το μέλλον αβέβαιο
Ο Γιώργος Σύρμας σε αυτό το πρώτο λογοτεχνικό του ντεμπούτο, χτίζει με ακρίβεια και ενσυναίσθηση ένα αστικό νουάρ στην καρδιά μιας Αθήνας υπό κατάρρευση. Η Μυρσίνη Μυλωνά, αγιογράφος, βρίσκεται άγρια δολοφονημένη στο σπίτι της, με το ηχογραφημένο μήνυμά της να στοιχειώνει τον τόπο του εγκλήματος. Στο κάδρο μπαίνει ο σύντροφός της, ο γιος μιας πολιτικής δυναστείας. Και μαζί, ένα κύμα media, πολιτικής πίεσης, φόβου και τρομοκρατίας.
Ο Μηνάς Κούρτογλου, επικεφαλής της Δίωξης που θα αναλάβει την υπόθεση, παλεύει με τα φαντάσματα της πόλης, αλλά και με τις προσωπικές του απώλειες, τις κρίσεις πανικού και την αόρατη φθορά μέσα στην ίδια του την ομάδα. Στο πλάι του, ο επινοητικός Βουράκης. Μαζί σχηματίζουν ένα δίδυμο όπου καθρεφτίζονται τόσο οι παθογένειες όσο και οι ρωγμές αξιοπρέπειας στους ανθρώπους που καλούνται να επιβάλουν τον νόμο.
Με ένα εύρημα εξαιρετικά δραματουργικό, τις ηχογραφημένες εξομολογήσεις του θύματος, ο συγγραφέας διεισδύει στο παρελθόν της Μυρσίνης, αποκαλύπτοντας όλα όσα κρύβονται πίσω από την επιφάνεια, πίσω από το φως. REC σημαίνει καταγραφή. Όχι μόνο ενός εγκλήματος, αλλά και μιας εποχής. Μιας Αθήνας που φλέγεται υπόγεια. Μιας κοινωνίας που σείεται. Και, κυρίως, ανθρώπων που προσπαθούν να κρατηθούν απ’ ό,τι απέμεινε, από λίγη αλήθεια, λίγη αγάπη, λίγη πίστη στην ανθρώπινη επαφή.
Γιατί να το διαβάσει κανείς; Γιατί θυμίζει ότι το καλό νουάρ δεν είναι μόνο σκοτάδι. Είναι και πρόσωπα, βλέμματα και φωνές. Γιατί, όπως συμβαίνει και με τη φωνή της νεκρής ηρωίδας, υπάρχουν πράγματα που συνεχίζουν να μιλάνε και να μας συγκλονίζουν, πολύ μετά το τέλος τους.
[ 3 ]
Αυτό έκανες πάντα | Νίκος Ιατρού
Ένας πατέρας αναζητά τον γιο του. Μα πιο πολύ, αναζητά τον ίδιο του τον εαυτό
Σε μια παραθαλάσσια πόλη, ένας άντρας περπατάει μόνος. Ψάχνει τον γιο του που έχει εξαφανιστεί εδώ και μέρες. Κάθε βήμα τον φέρνει πιο κοντά όχι μόνο στην αγωνία του αλλά και στις πληγές που χρόνια τώρα κουβαλά και ίσως δεν είχε ποτέ το θάρρος να κοιτάξει. Οι μνήμες ξεδιπλώνονται σαν σεντόνι στα μυαλό του: καβγάδες, παραλείψεις, σιωπές. Μια αναμέτρηση με την ενοχή του, με το δικό του μερίδιο ευθύνης για την απόσταση που πάντα χώριζε πατέρα και παιδί.
Μιλώντας σε πρώτο πρόσωπο, σε μια ιδιότυπη εξομολόγηση δίχως αποδέκτη, παραδέχεται την αδυναμία να αγαπήσει, την κουρασμένη, γεμάτη από λάθη ψυχή του. Και θυμάται τη φράση του εφήβου, Αυτό έκανες πάντα, σαν μαχαίρι που καρφώνεται με ακρίβεια στην καρδιά του προβλήματος. Η νουβέλα του Νίκου Ιατρού είναι μια σπαρακτική άσκηση αυτογνωσίας· μια εσωτερική πορεία γεμάτη σιωπές και την προσπάθεια για συγχώρεση. Γραμμένη με λιτότητα, τρυφερότητα και απόλυτη ειλικρίνεια, «Αυτό έκανες πάντα» φωτίζει το δύσκολο μονοπάτι του να μεγαλώνεις ένα παιδί χωρίς συνταγές και χωρίς εγγυήσεις. Τι σημαίνει να είσαι γονιός; Πόσο εύκολο είναι να μεταφέρεις -έστω και άθελά σου- τα τραύματά σου στο παιδί σου; Και τι μένει να ειπωθεί όταν είναι πια αργά;
Γιατί να το διαβάσει κανείς; Επειδή δεν πρόκειται απλώς για μια ιστορία εξαφάνισης, αλλά μια βαθιά κατάδυση στη συνείδηση ενός γονέα. Γιατί στη γραφή και στις φράσεις του Ιατρού, θα αναγνωρίσουμε την εύθραυστη ανθρώπινη μας φύση, αυτή που αγαπά, αστοχεί αλλά επιμένει.
[ 4 ]
In Memoriam | Alice Winn
Η αγάπη, ο τρόμος και η ενηλικίωση με φόντο τον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο
Αγγλία, 1914. Ο Χένρι Γκοντ και ο Σίντνεϊ Έλγουντ, συμμαθητές σε ένα οικοτροφείο της αγγλικής αριστοκρατίας, μεγαλώνουν ανάμεσα σε λατινικά, ποίηση και αγώνες κρίκετ. Ο πόλεμος φαντάζει για αυτούς μακρινός, μέχρι τη στιγμή που ο Χένρι, για να ξεφύγει από τον ανομολόγητο έρωτά του για τον Σίντνεϊ, αποφασίζει να καταταγεί στον στρατό και να φύγει για το μέτωπο. Όμως ο φίλος του τον ακολουθεί κι από μαθητές θα βρεθούν ξαφνικά στρατιώτες στα χαρακώματα της Ευρώπης. Μέσα από τα χαρακώματα, τις εσωτερικές συγκρούσεις και την ασταθή μεταπολεμική συνθήκη, τα δύο αγόρια αναζητούν την επιβίωση αλλά και έναν χώρο για να μπορέσουν να υπάρξουν αληθινά.
Ο πόλεμος, η ενοχή, το πάθος, η απώλεια και το τραύμα συνθέτουν τη βαθιά συγκινητική πορεία προς την ενηλικίωση δύο παιδιών που δεν πρόλαβαν να μεγαλώσουν. Η Alice Winn, με εκπληκτική γλωσσική οικονομία και λογοτεχνική ακρίβεια, δίνει φωνή σε ήρωες που μιλούν κοφτά, αποσπασματικά, όπως μιλούν τα παιδιά όταν φοβούνται. Με ύφος που ισορροπεί ανάμεσα στην τρυφερότητα και τον σπαραγμό, η συγγραφέας ξεδιπλώνει την εσωτερική και εξωτερική σύγκρουση δύο νεαρών αντρών αλλά και μιας ολόκληρης γενιάς αναγκασμένης να μεγαλώσει απότομα, σ’ έναν κόσμο που κατέρρεε. Το In Memoriam είναι ένα ιστορικό μυθιστόρημα που ενώνει την Ιστορία με τη συγκίνηση της προσωπικής εξομολόγησης. Ένα βιβλίο όπου ο τρόμος του πολέμου, η απαγορευμένη επιθυμία συνομιλούν μέσα στις σελίδες του.
Γιατί να το διαβάσεις: Επειδή στο In Memoriam η συγγραφέας καταφέρνει να αποτυπώσει την απώλεια της αθωότητας, τη φρίκη του πολέμου και την απαγορευμένη αγάπη χωρίς μελοδραματισμούς, με μια γλώσσα ζωντανή, πειστική και ανθρώπινη.
Μετάφραση: Άγγελος Αγγελίδης
[ 5 ]
Μια χώρα ανάμεσά μας | Karissa Chen
Η Σούτσι και ο Χαϊγουέν συναντιούνται πρώτα στην παιδική Σαγκάη, χωρίζονται από τις φλόγες του πολέμου και ξανασμίγουν έξι δεκαετίες αργότερα στο Λος Άντζελες
Σαγκάη, 1947. Ξημέρωμα. Σε μια στενή αυλή, η Σούτσι βλέπει στον ύπνο της ότι ο Χαϊγουέν την έχει ξεχάσει. Λίγα σπίτια παραπέρα, εκείνος ξυπνά με τη βεβαιότητα πως θα την κουβαλά μέσα του για πάντα αν και η χώρα του βυθίζεται στον εμφύλιο και ο ίδιος πρόκειται να καταταγεί στον στρατό. Είναι η τελευταία φορά που ξυπνά στο παιδικό του σπίτι. Έξι δεκαετίες αργότερα, στο Λος Άντζελες του 2008, η Σούτσι και ο Χαϊγουέν συναντιούνται ξανά. Ο χρόνος έχει περάσει. Τα ονόματα έχουν αλλάξει. Τι απέγινε όμως η σχέση τους; Γιατί χωρίστηκαν στο μεταξύ; Και αυτή τη φορά, θα μείνουν μαζί;
Η Karissa Chen στήνει μια τρυφερή και βαθιά πολιτική ιστορία για τη ματαιωμένη αγάπη, την αναγκαστική προσφυγιά και τη νοσταλγία για μια πατρίδα που δεν είναι πια η ίδια. Με κινηματογραφική αφήγηση, ξετυλίγει τη ζωή δύο ανθρώπων που αγάπησαν ο ένας τον άλλον βαθιά, αλλά βρέθηκαν εγκλωβισμένοι στην παράλογη πορεία της Ιστορίας. Ανάμεσα στην παλιά Σαγκάη, την Ταϊβάν, την Κίνα των πολιτικών διώξεων και την Αμερική των μεταναστών, παρακολουθούμε δύο παράλληλες πορείες που αναζητούν επανένωση. Μέσα από τις ζωές των δύο ηρώων, περνάει η βίαιη κινεζική Ιστορία του 20ού αιώνα, όπως την έζησαν οι απλοί άνθρωποι, ανάμεσά τους και μια κοπέλα που ήθελε να γίνει ποπ τραγουδίστρια και ένα αγόρι που ονειρευόταν να γίνει βιρτουόζος του βιολιού.
Γιατί να το διαβάσεις: Για να θυμηθείς πως το τραύμα δεν είναι μόνο ατομικό. Και πως καμιά φορά, για να επιβιώσεις, πρέπει να ξεχάσεις. Μα για να αγαπήσεις, πρέπει να θυμηθείς.
Μετάφραση: Βάσια Τζανακάρη
