Το πρώτο δίμηνο κάθε νέας χρονιάς είναι αφιερωμένο στις καλές ταινίες, μια και αυτή η περίοδος είναι η εποχή των μεγάλων κινηματογραφικών βραβείων: Οι Χρυσές Σφαίρες και τα BAFTA έχουν ήδη δοθεί, προετοιμάζοντας το σινεφίλ κοινό για τη μεγάλη βραδιά των Όσκαρ.
Εμείς όμως, έχοντας ήδη δει τις ταινίες – φαβορί των φετινών μεγάλων βραβείων, ξεχωρίζουμε τα soundtracks που μας έχουν «κολλήσει» και θεωρούμε αδιάσπαστο κομμάτι των ταινιών:
“Joker”
Μουσική: Χίλντουρ Γκουντναντότιρ
Η Χίλντουρ Γκουντναντότιρ (Hildur Guðnadóttir) μόλις τον περασμένο Σεπτέμβριο κέρδισε το βραβείο Emmy για τη μουσική της στο “Chernobyl”. Η μουσική του τσέλο της που ντύνει το “Joker” είναι φαβορί για το Όσκαρ Πρωτότυπης Μουσικής.
Η ίδια ξεκίνησε να παίζει τσέλο όταν ήταν τεσσάρων ετών. Προέρχεται από μουσική οικογένεια, καθώς ο πατέρας της παίζει κλαρινέτο, είναι συνθέτης και δάσκαλος, ενώ η μητέρα της είναι τραγουδίστρια όπερας.
Η Ισλανδή συνθέτρια δημιούργησε το μεγαλύτερο κομμάτι της μουσικής του “Joker” πριν η ταινία γυριστεί. Η δημιουργία της στηρίχθηκε στα συναίσθημα που η ανάγνωση του σεναρίου τής δημιούργησε.
Η Γκουντναντότιρ ήξερε τον χαρακτήρα του Τζόκερ από την παιδική της ηλικία. Όμως στην ταινία του Τοντ Φίλιπς διέκρινε μια συναισθηματική πλευρά του που δεν είχε ξαναδεί.
«Σκέφτηκα ότι πρόκειται για μια εντυπωσιακή αποτύπωση του χαρακτήρα. Με εξέπληξε: Ξαφνικά είδα πόσο παρεξηγημένος είναι ο Τζόκερ από την κοινωνία και πόσο προσπαθεί να προσαρμοστεί σε αυτήν. Και δεν καταλαβαίνει από πού προήλθε και γιατί αισθάνεται αυτά που αισθάνεται» έχει πει η ίδια.
Δεν θα είχαμε μία από τις πιο συγκλονιστικές στιγμές της ταινίας αν δεν υπήρχε η μουσική της Γκουντναντότιρ: Τη σκηνή όπου ο Χοακίν Φίνιξ «μεταμορφώνεται» σε Τζόκερ χορεύοντας στο μπάνιο. «Είναι μία μεταβατική στιγμή της ταινίας. Πρόσφατα μου είπαν ότι δυσκολευόταν (ο Χοακίν Φίνιξ) σε εκείνο το σημείο να κάνει τη μετάβαση στον χαρακτήρα του Τζόκερ. Τότε ο Τοντ Φίλιπς έβαλε τη μουσική στο σετ. Οπότε αυτό που βλέπουμε είναι η ακριβής αντίδραση του Χοακίν Φίνιξ στη μουσική, σε πραγματικό χρόνο».
—
“1917”
Μουσική: Τόμας Νιούμαν
Ο Τόμας Νιούμαν είναι «γνωστός» των βραβείων Όσκαρ: Από το 1995 που υπήρξε για πρώτη φορά υποψήφιος για τις ταινίες «Τελευταία έξοδος: Ρίτα Χέιγουορθ» και “Little Women” (1994), έχει συγκεντρώσει συνολικά 15 υποψηφιότητες, χωρίς να έχει κερδίσει ακόμη σε κάποια. Η συνεργασία του με τον Σαμ Μέντες για το “1917” δεν είναι η πρώτη: Η πρώτη από τις συνολικά 7 ήταν για το “American Beauty” το 1999.
Εκεί που έπρεπε να τα «βρουν» ήταν στο πότε φεύγει η μουσική από μια σκηνή μιας επικής, πολεμικής ταινίας οσκαρικών προδιαγραφών όπως το “1917“, και πότε επιστρέφει.
Όταν μία τραγική στιγμή λαμβάνει χώρα στην ταινία (μην κάνουμε spoiler, αφού μπορείτε να δείτε την ταινία στη Nova), ο Τόμας Νιούμαν είχε ετοιμάσει μία μουσική, την οποία ο σκηνοθέτης Σαμ Μέντες δεν τη συμπεριέλαβε. «Ήθελε (ο Μέντες) να διατηρήσει τη σκληρότητα και την ψυχρότητα της στιγμής. Και νομίζω ότι είχε δίκιο. Ήθελε να καθυστερήσει το συναίσθημα του πρωταγωνιστή, 8 με 10 λεπτά περίπου». Το «καθυστερημένο συναίσθημα» εκδηλώνεται στην ταινία με πένθιμο σόλο για τσέλο, δίνοντας μία μορφή κάθαρσης.
Μία από τις πιο εκπληκτικές στιγμές σκηνοθετικά είναι οι λαμπερές φωτιές μέσα στη νύχτα, ανάμεσα στα ερείπια ενός γαλλικού χωριού. Η μουσική του Νιούμαν εκεί είναι οπερατική. «Ο Σαμ (Μέντες) ήθελε να είναι μια καθαρά μουσική στιγμή. Είχα γράψει 5 ή 6 ιδέες για αυτή τη σκηνή, και σε εκείνον άρεσε το 60% με 70% αυτών. Αλλά καμία από αυτές δεν τον ικανοποιούσαν απόλυτα, και τότε μου ήρθε αυτή η ιδέα που εν τέλει χρησιμοποιήθηκε». Αξίζει να σημειωθεί ότι το τελικό αυτό κομμάτι των 6 λεπτών μουσικής ηχογραφήθηκε με μία λήψη.
—
“Little Women”
Μουσική: Αλεξάντρ Ντεσπλά
O Γάλλος συνθέτης Αλεξάντρ Ντεσπλά έχει ήδη στην κατοχή του δύο βραβεία Όσκαρ για τη μουσική του στο «Ξενοδοχείο Grand Budapest» και στη «Μορφή του Νερού».
Έχει πει σε συνέντευξή του ότι προτιμά να «συστήνει» στο κοινό τη μουσική από τους τίτλους της αρχής. «Ξεκίνησα να γράφω για την εναρκτήρια σκηνή, όπου τότε ανακάλυψα πως θέλω να συνεχίσω μόνο με χορδές και δύο πιάνα.» Ήθελε να παίξει με τον αριθμό 4, μια και τέσσερις είναι οι αδερφές της ταινίας “Little Women“. «Σκέφτηκα ότι αν έχω δύο πιάνα, έχω τέσσερα χέρια. Δεν είναι κάτι που το κοινό καταλαβαίνει ακουστικά, αλλά είναι κάτι που εγώ γνωρίζω και παίζω μαζί του, δίνοντάς μου μια αόρατη γραμμή.»
Τι οδηγίες χρειάζεται ένας οσκαρικός συνθέτης; Σίγουρα για την κατεύθυνση που πρέπει να έχει η μουσική όσον αφορά το συναίσθημα. Όταν ο Αλεξάντρ Ντεσπλά ρώτησε την Γκρέτα Γκέργουιγκ για το αν θέλει τη μουσική μελαγχολική ή μεγαλειώδη, η σκηνοθέτιδα απάντησε «Θέλω η μουσική να είναι μία μίξη Μότσαρτ και Μπόουι».
Πώς χαρακτηρίζει εν τέλει ο συνθέτης τη μουσική που ντύνει την ταινία; «Είναι σαν μπαλέτο. Η μουσική δεν έχει σχεδόν καμία διακοπή από την αρχή μέχρι το τέλος, γεγονός που δεν περίμενα. Πίστευα ότι θα υπήρχαν σημεία που η μουσική θα συγχωνευόταν απλά σε κάποια σημεία, αλλά τελικά χορεύει με την ταινία».
—
“Judy”
Το “Judy” του Ρούπερτ Γκουλντ έχει ήδη χαρίσει μία Χρυσή Σφαίρα κι ένα BAFTA στη Ρενέ Ζελβέγκερ, η οποία αυτήν τη στιγμή είναι υποψήφια για Όσκαρ Α’ Γυναικείου. Το σάουντρακ της ταινίας είναι γεμάτο jazz standards, pop τραγούδια της εποχής και τραγούδια που εν γένει σημάδεψαν την καριέρα της Τζούντι Γκάρλαντ, όπως το κλασικό “Over the Rainbow” από τον «Μάγο του Οζ». Στο “Get Happy” μάλιστα, η Ρενέ Ζελβέγκερ ενώνει τη φωνή της με αυτήν του Σαμ Σμιθ, που είναι κάτοχος Όσκαρ για την ερμηνεία του στο τραγούδι “Writing’s on the Wall”, για το “Spectre”.
Η Ρενέ Ζελβέγκερ έκανε εντατικά μαθήματα για να μεταμορφώσει τη φωνή της, αν και στην πραγματικότητα δεν πετυχαίνει τις νότες για τις οποίες ήταν γνωστή η Γκάρλαντ. Φυσικά αυτό το γεγονός έχει τον σκοπό του: Η Γκάρλαντ μεγαλύτερη είχε αστάθεια στη φωνή της. Όπως αναφέρει και ο σκηνοθέτης της ταινίας, Ρούπερτ Γκουλντ, η Τζούντι Γκάρλαντ δυσκολευόταν πολύ με τη φωνή και την υγεία της όσο έκανε τα sold-out shows στο Λονδίνο το 1968. Αυτό βοήθησε αρκετά τη Ρενέ Ζελβέγκερ, όσον αφορά την προσέγγιση της Γκάρλαντ στη δεδομένη στιγμή της ζωής της.
