Σήμερα θα περπατήσουμε πάνω στον δρόμο που ενώνει την πραγματικότητα με το φανταστικό σε μια απόπειρα να μιλήσουμε για τη νεανική λογοτεχνία του φανταστικού. Μια κατηγορία ιδιαίτερη καθώς συχνά έχει απασχολήσει τους συγγραφικούς κύκλους με τη δυναμική είσοδό της τα τελευταία χρόνια αναφορικά με τον ορισμό της, το περιεχόμενο και τα χαρακτηριστικά της, ακόμα και την ποιότητα των κειμένων της.
Συνήθως στοχεύει (young adult fiction, ή απλά YA) σε ηλικίες από 12 έως 18 ετών για αυτό και συχνά ορίζεται και ως crossover αφού την απολαμβάνουν και ενήλικες. Απλώς πολύ συχνά, επειδή οι πρωταγωνιστές είναι παιδιά και νέοι, αυτά τα βιβλία κατατάσσονται σε αυτή την κατηγορία. Αν ωστόσο έκανα μια προσπάθεια ορισμού της, προσωπικά θα έλεγα πως εμπεριέχει όλα εκείνα τα βιβλία που η πλοκή τους διαδραματίζεται σε ένα μυθοπλαστικό κόσμο, έμπνευσης του συγγραφέα και συχνά αλληλεπιδρά με τον πραγματικό κόσμο. Μια ανάμιξη του πραγματικού με το υπερφυσικό και το φανταστικό.
Τα πιο συνηθισμένα χαρακτηριστικά της είναι η μαγεία, το μεταφυσικό, τα φανταστικά πλάσματα και συχνά η φύση που κάποιες φορές συμμαχεί και άλλες παρουσιάζεται αφάνταστα εχθρική προς τους ανθρώπους.
Η φαντασία είναι η φωνή της τόλμης είχε κάποτε δηλώσει ο Χένρυ Μίλλερ και σκέφτομαι πως η νεανική λογοτεχνία φαντασίας βρίσκει έδαφος να καλλιεργηθεί, να ευδοκιμήσει, γιατί το κοινό της αναζητά σε αυτή τη φάση της ζωής τους τη δική του τολμηρή φωνή.
Ο έφηβος αναζητά τη δική του ταυτότητά, αμφισβητεί και έχει την τάση ανατροπής του κοινωνικά αποδεκτού, τείνει στην απομόνωση, αλλά και στην ανεξαρτητοποίηση από το γονικό περιβάλλον. Έχει ιδεολογικές και φιλοσοφικές αναζητήσεις, αναζητά τη δική του προσωπική αλήθεια. Τα πιο κοινά από αυτά είναι η φιλία, η πρώτη αγάπη, οι σχέσεις και δη οι οικογενειακές, η αναζήτηση της ταυτότητας του ατόμου και η ενηλικίωση.
Στο Podcast Bookιές, συζητήσαμε με τον συγγραφέα Γιώργο Παναγιωτάκη, γιατί όταν μιλάμε για νεανική λογοτεχνία φαντασίας στην Ελλάδα, λίγο πολύ το όνομά του αν όχι ταυτίζεται, σίγουρα είναι συνδεδεμένο. Συγγραφέας παιδικών και νεανικών βιβλίων ανάμεσά τους η αγαπημένη Αλάστρα που το 2017 βραβεύτηκε με το κρατικό βιβλίο νεανικού βιβλίου και η σειρά Η λέσχη των αλλόκοτων πλασμάτων.
Μπορείτε να ακούσετε το podcast Bookιές εδώ
Γίνονται αναφορές σε εμβληματικούς συγγραφείς, όπως ο Τόλκιν ή την Τζ. Κ. Ρόουλινγκ με προτάσεις για σημαντικά βιβλία του φανταστικού όπως: “Το αστέρι του βορρά” του Φίλιπ Πούλμαν, “Το τέρας έρχεται” του Πάτρικ Νες, “Το αγριόδασος” του Κόλιν Μέλοϋ, το “Σεντούκι του χρόνου” του Αντρί Μάγκνασον, “Ιστορία δίχως τέλος” του Μίχαελ Έντε, η “Τετραλογία της σελήνης” της Μαρίζα Μέγιερ. Και, βεβαίως, συζητούν για έργα του ίδιου του Γιώργου Παναγιωτάκη, όπως η “Λέσχη των αλλόκοτων πλασμάτων” ή η “Αλάστρα”.
