Το Εθνικό Θέατρο, σε συνεργασία με το Τμήμα Σύγχρονου Πολιτισμού του Υφυπουργείου Πολιτισμού της Κυπριακής Δημοκρατίας και το Κυπριακό Κέντρο Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου (ΚΚΔΙΘ) φιλοξενεί για τέταρτη χρονιά την Εβδομάδα Κυπριακού Θεάτρου. Από την Τετάρτη 16 έως την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου, τρεις κυπριακές παραγωγές, οι οποίες σημείωσαν ιδιαίτερη επιτυχία στην Κύπρο τη θεατρική περίοδο 2025-2026, παρουσιάζονται στο Θέατρο Δίπυλον, με στόχο την προβολή της σύγχρονης κυπριακής θεατρικής δημιουργίας στον ελλαδικό χώρο, την ενίσχυση της εξωστρέφειας των κυπριακών θεατρικών παραγωγών και την καλλιέργεια γόνιμου καλλιτεχνικού διαλόγου.
Ο κύκλος των παραστάσεων της φετινής διοργάνωσης ανοίγει στις 16 Σεπτεμβρίου με την παραγωγή «Αγγέλικα Νίκλη Σολωμού, η Διάφανη» του Περικλή Μοσχολιδάκη, σε σκηνοθεσία της Μαρίνας Βρόντη και παραγωγή του Θεάτρου Λέξη. Σε μια νέα σκηνική εκδοχή, που μετατοπίζει τον αρχικό μονόλογο σε ένα πολυφωνικό, ποιητικό σύνολο, οι Χριστίνα Παυλίδου, Νεκτάριος Θεοδώρου, Γιώτα Μαραγκού, Μαρία Τσιάκκα και ο μουσικός Ανδρέας Θεοχάρους συνδιαλέγονται επί σκηνής, οικοδομώντας ένα ενιαίο θεατρικό σύνολο, μέσα από το οποίο αναδύονται περίτεχνα οι χαρακτήρες και διαμορφώνεται μια ιδιαίτερη αφηγηματική ατμόσφαιρα. Διάρκεια: 85′
Στο κέντρο της παράστασης βρίσκεται η μορφή της Αγγελικής Νίκλη, μητέρας του Διονύσιου Σολωμού, επιχειρώντας να ανασύρει από τη σκιά μια γυναικεία παρουσία που έμεινε στο περιθώριο της ιστορίας. Μέσα από τέσσερις παρουσίες – τη γυναίκα που υπήρξε, τη νεαρή Αγγελική, τις φωνές της κοινωνίας, αλλά και τις ανδρικές μορφές που καθόρισαν τη ζωή της – ξεδιπλώνεται μια ιστορία έρωτα, κοινωνικής κρίσης και μνήμης. Οι τέσσερις παρουσίες συνθέτουν επί σκηνής τα θραύσματα μιας ζωής, δημιουργώντας μια πολυφωνική αφήγηση, όπου η προσωπική ιστορία γίνεται συλλογική μνήμη.
Παράλληλα, η σκηνική σύνθεση λειτουργεί ως ένα μωσαϊκό μνήμης και ταυτότητας, μέσα από το οποίο οι επιμέρους αφηγήσεις συντίθενται σε μια ενιαία δραματουργική εμπειρία. Η «Διάφανη» φωτίζει τη γυναίκα πίσω από τον μύθο και αναζητά τη φωνή της μέσα στον χρόνο, φωτίζοντας τις αθέατες πτυχές μιας εποχής και ενός βίου που καθορίστηκε από κοινωνικούς περιορισμούς και προσωπικές επιλογές.
Ακολουθεί στις 18 Σεπτεμβρίου το επίκαιρο έργο του Μιχάλη Παπαδόπουλου «Ποια Ευρώπη;» σε σκηνοθεσία Νεοκλή Νεοκλέους και παραγωγή του Θεάτρου ΑντίΛογος και της θεατρικής ομάδας «Σόλογια Τρεις». Μέσα από μια σύγχρονη θεατρική γραφή, το έργο αναμετριέται με τα αδιέξοδα του σημερινού Ευρωπαίου πολίτη και αναρωτιέται τι απέγιναν οι θεμελιώδεις αξίες της ελευθερίας, της ισότητας, της δημοκρατίας και της ανθρωπιάς, φέρνοντας στο προσκήνιο ζητήματα όπως ο ρατσισμός, η μισαλλοδοξία και η αποδοχή του διαφορετικού. Με λόγο άμεσο και αιχμηρό, η παράσταση επιχειρεί να ανοίξει έναν ουσιαστικό διάλογο γύρω από τις προκλήσεις της σύγχρονης ευρωπαϊκής πραγματικότητας και τη θέση του ανθρώπου μέσα σε αυτήν. Επί σκηνής εμφανίζονται οι Χάρης Κκολός, Μέλανη Στέλιου, Φώτης Φωτίου και Χριστίνα Χριστόφια. Διάρκεια: 70′
Δύο αδελφές, η Ρόζα και η Ελένη, δύο γυναίκες γύρω στα πενήντα, κατευθύνονται στον γιατρό τους στα Άνω Πατήσια. Στο ίδιο βαγόνι βρίσκονται ο Αντρέας, ένας άνδρας περίπου της ίδιας ηλικίας, και ο Άμζατ, ένας Παλαιστίνιος που κατευθύνεται στην πλατεία Βικτωρίας για να συμμετάσχει σε μια διαδήλωση. Μια απρόσμενη βλάβη ακινητοποιεί το τρένο ανάμεσα στους δύο σταθμούς. Ο εγκλεισμός, η αβεβαιότητα και η υποψία μιας πιθανής τρομοκρατικής επίθεσης οδηγούν τους επιβάτες στα όριά τους. Ο χρόνος που περνούν μαζί γίνεται αφορμή να ξετυλίξουν τις προσωπικές τους ιστορίες, να συγκρουστούν με τις προκαταλήψεις και τους φόβους τους και να αναμετρηθούν με όσα πίστευαν μέχρι εκείνη τη στιγμή δεδομένα.
Μέσα από την ιστορία των τεσσάρων επιβατών, το «Ποια Ευρώπη;» φωτίζει τον ρατσισμό και τον φασισμό που επανεμφανίζονται, την ανεργία που υπονομεύει την αξιοπρέπεια, την εσωτερική σύγκρουση του ανθρώπου που αδυνατεί ή αρνείται να συμφιλιώσει τις πεποιθήσεις του με την ηθική του στάση, αλλά και την απογοήτευση, τη σιωπή και την παραίτηση. Σε μια εποχή όπου τα περιστατικά βίας απέναντι στο διαφορετικό πληθαίνουν, το έργο υπενθυμίζει τη συλλογική και ατομική ευθύνη μας απέναντι σε όσα συμβαίνουν γύρω μας. Οι ήρωές του δεν είναι ξένοι, είναι άνθρωποι της καθημερινότητας, πρόσωπα οικεία, φίλοι και γείτονες. Εκφράζουν σκέψεις και λόγια που όλοι έχουν ακούσει, καλώντας τους θεατές να αναμετρηθούν με τις δικές τους στάσεις απέναντι στον κόσμο και στον συνάνθρωπο.
Η φετινή διοργάνωση ολοκληρώνεται στις 20 Σεπτεμβρίου με την παραγωγή της Εταιρείας Θεατρικής Ανάπτυξης Λεμεσού (ΕΘΑΛ), σε συνέργεια με την Point To Contemporary Theater, «Το νησί» των Αχιλλέα Γραμματικόπουλου και Μιχάλη Κολοκοτρώνη, σε σκηνοθεσία Αχιλλέα Γραμματικόπουλου. Η παραγωγή εγκαινίασε τη θεματική της ΕΘΑΛ για τη θεατρική περίοδο 2025–2026, με άξονα τη γλώσσα, τις κοινότητες, την επικοινωνία, τον διάλογο, την πολυπολιτισμικότητα και τη συλλογική μνήμη του τόπου. Πρόκειται για ένα πρωτότυπο θεατρικό έργο, προϊόν έρευνας και μυθοπλασίας, βασισμένο σε πραγματικά γεγονότα και καταγεγραμμένες αφηγήσεις, το οποίο εστιάζει στο συλλογικό τραύμα της σύγχρονης κυπριακής κοινωνίας, φωτίζοντας τις δύο όψεις μιας διαιρεμένης ταυτότητας και αναδεικνύοντας τη βία που υπέστησαν άνθρωποι εξαιτίας της πίστης ή της καταγωγής τους. Επί σκηνής εμφανίζονται οι Γιώργος Ευαγόρου και Izel Seylani. Διάρκεια: 90′
Ο Αντρέας και ο Ιμπραχήμ ζουν δύο εντελώς διαφορετικές ζωές και κουβαλούν διαφορετικές πεποιθήσεις, ταυτότητες και βιώματα. Ο ένας είναι Ελληνοκύπριος γεωργός και χριστιανός, ο άλλος Τουρκοκύπριος δάσκαλος και μουσουλμάνος. Στην αποικιοκρατική Κύπρο της περιόδου 1955–1959, οι δύο άνδρες βρίσκονται κρατούμενοι στο ίδιο κελί. Ο Αντρέας κατηγορείται για συμμετοχή στον ένοπλο αγώνα της ΕΟΚΑ, ενώ ο Ιμπραχήμ για επίθεση εναντίον αστυνομικού κατά τη διάρκεια διαδήλωσης υπέρ της διχοτόμησης. Οι αποικιακές αρχές τούς εγκλωβίζουν στον ίδιο χώρο, προσδοκώντας είτε να αποσπάσουν ομολογίες είτε να τους οδηγήσουν στην αλληλοεξόντωση. Ωστόσο, η αναγκαστική συνύπαρξη μεταμορφώνει σταδιακά τη σχέση τους.
Μέσα από τη βία των ανακρίσεων, τη σιωπή της απομόνωσης και την κοινή ανθρώπινη εμπειρία του εγκλεισμού, οι δύο άνδρες έρχονται αντιμέτωποι με τις βεβαιότητες, τις προκαταλήψεις και τις πληγές που κουβαλούν. Χωρίς να επιδιώκει να δώσει ένα μάθημα ιστορίας, το έργο δημιουργεί έναν χώρο θεατρικού διαλόγου γύρω από τη μνήμη, την ταυτότητα και την αποδοχή του άλλου, θέτοντας ένα διαχρονικό ερώτημα: ποιανού το δίκαιο τελικά επικρατεί;
