Μετά την ολοκλήρωση της προφεστιβαλικής εβδομάδας τον Σεπτέμβριο, σειρά έχει το κυρίως μέρος του φετινού 38ου Πανοράματος Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου, από την Πέμπτη 20 Νοεμβρίου έως την Τετάρτη 26 Νοεμβρίου.
Το φεστιβάλ ξεκινά φέτος λίγες μέρες νωρίτερα, με το καθιερωμένο του ραντεβού με τον βωβό κινηματογράφο, υπενθυμίζοντάς μας ότι οι ρίζες του σύγχρονου σινεμά βρίσκονται στα πρώτα, μαγικά χρόνια της βωβής εποχής. Το Σάββατο 15 Νοεμβρίου, η βωβή ταινία “JUDEX” του Γάλλου σκηνοθέτη Louis Feuillade θα προβληθεί στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος.
Πολύ πριν τον Batman, τον Zorro ή τον Spider-Man, ο γαλλικός κινηματογράφος είχε τον δικό του μυστηριώδη, λαϊκό εκδικητή. Ονομάζεται Judex και γεννήθηκε το 1916 από τη φαντασία του Louis Feuillade (Λουί Φεγιάντ), ενός από τους πιο παραγωγικούς και τολμηρούς δημιουργούς της εποχής του βωβού σινεμά. To βωβό κινηματογραφικό επίτευγμα του Louis Feuillade, είναι μια σειρά 12 επεισοδίων που κατά την 6ωρη και πλέον διάρκειά του χτίζει μια πολυεπίπεδη αφήγηση με συνεχείς αποκαλύψεις για το παρελθόν, γεγονός που διατηρεί αμείωτο το ενδιαφέρον του θεατή και οδηγεί σε ένα εντυπωσιακό φινάλε. Το “Judex” επαινείται, πέραν της συναρπαστικής του ιστορίας, για τους πολυσύνθετους χαρακτήρες που αποδίδονται με δυνατές ερμηνείες και την πρωτοποριακά, ατμοσφαιρική φωτογραφία του. Η υπόθεση της ταινίας παρακολουθεί τον ομώνυμο ήρωα που, ως μαυροντυμένος εκδικητής, αναζητά δικαίωση από τον διεφθαρμένο τραπεζίτη που ευθύνεται για το θάνατο του πατέρα του. Μνημονεύεται ως ο πρόγονος όλων των pulp ηρώων, ως ένα σχόλιο για την αστική δικαιοσύνη και ως η πρώτη υπερεπιτυχημένη ευρωπαϊκή επεισοδιακή ταινία (serial).
Περισσότερα για το πρόγραμμα και τις παράλληλες εκδηλώσεις της φετινής διοργάνωσης, θα ανακοινωθούν σύντομα.
Σχολιασμός της ταινίας
«Η επιτυχία της προηγούμενης σειράς του, Οι Βρικόλακες, παραγωγής 1915, είχε ελαφρώς αμαυρωθεί από την κριτική για την κινηματογραφική εξύμνηση μιας συμμορίας εγκληματιών. Ο Louis Feuillade, με τη βοήθεια του Arthur Bernède στο σενάριο, επινόησε μια νέα σειρά στην οποία η αρετή θριάμβευσε επί της κακίας με τη μορφή ενός λαϊκού ήρωα με κάπα και καπέλο: του Judex.
Οι ταινίες της σειράς LES VAMPIRES κυκλοφορούσαν σε άτακτα μεταξύ τους διαστήματα ως ταινίες διάρκειας άνω της μίας ώρας, καθεμία από τις οποίες περιείχε μια ολοκληρωμένη ιστορία. Αλλά στην επόμενη απόπειρά του, το JUDEX το 1916, ο Feuillade υιοθέτησε τις αρχές της σύγχρονης τηλεοπτικής σειράς ως απάντηση στην εξαιρετική επιτυχία της ταινίας ΤΑ ΜΥΣΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΥΟΡΚΗΣ με πρωταγωνίστρια την Pearl White: μια ακολουθία από αληθινά περιπετειώδεις ταινίες που μονοπωλούν τους κινηματογράφους για δώδεκα εβδομάδες και χτίζουν την αφοσίωση του κοινού χάρη στην ταυτόχρονη δημοσίευση της εκδοτικής διασκευής της από έναν δημοφιλή μυθιστοριογράφο.
Μέχρι το 1919, ο Feuillade αντιπαρέθετε τις δημιουργίες του – Οι Βρικόλακες, Judex, Tih Minh – με αυτές των Αμερικανών αντιπάλων του, οι οποίοι διέθεταν άφθονους πόρους που στον ίδιο στέρησε ο πόλεμος. Οι Σουρεαλιστές, μεγάλοι θαυμαστές του Feuillade, αναγνώρισαν αμέσως την αξία του. Το 1928, ο Aragon και ο André Breton δήλωσαν: «Στο JUDEX και τους Βρικόλακες πρέπει να αναζητήσουμε τη μεγάλη πραγματικότητα αυτού του αιώνα. Πέρα από τη μόδα. Πέρα από το γούστο». Η πιστότητα επιπέδου ντοκιμαντέρ και η ποιητική απήχηση αποτελούν την ανεξίτηλη γοητεία του έργου του.»
Agnès BERTOLA
Yπεύθυνη για τις βωβές ταινίες μυθοπλασίας της Gaumont Archives
Ζωντανή Μουσική Συνοδεία
Η προβολή θα πλαισιωθεί από μια ζωντανή μουσική εμφάνιση, ειδικά σχεδιασμένη για την περίσταση. Οι μουσικοί Μιχάλης Νιβολιανίτης (πιάνο, κρουστά, electronics), Βασίλης Τζαβάρας (κιθάρα, loops, πλήκτρα), Μιχάλης Καταχανάς (βιολί), Στέφανος Ψαραδάκης (κρουστά, electronics) και Κώστας Βαζούρας (σαξόφωνο, φλάουτο) θα δημιουργήσουν ζωντανά την ηχητική ατμόσφαιρα που θα συνομιλήσει με το εμβληματικό έργο του Φεγιάντ.
Η μουσική τους, βασισμένη σε πρωτότυπα θέματα των Βασίλη Τζαβάρα και Μιχάλη Νιβολιανίτη, συνδυάζει ηλεκτρονική και ηλεκτρακουστική μουσική, με αναφορές στα ρεύματα του 20ού αιώνα, το post rock, τη jazz, το funk, το ambient και τα cinematic ιδιώματα. Μέσα από προετοιμασμένες δομές και αυτοσχεδιασμούς, δημιουργείται ένα πλούσιο και πολυεπίπεδο ηχητικό τοπίο, προσφέροντας στο κοινό μια ολοκληρωμένη κινηματογραφική εμπειρία.
Ο Μιχάλης Νιβολιανίτης και ο Βασίλης Τζαβάρας συνεργάζονται από το 1993 ως ιδρυτικά μέλη του σχήματος Occasional Dream, ενώ από το 2023, μαζί με τη Μιράντα Βατικιώτη και την Ερατώ Τζαβάρα, ίδρυσαν την καλλιτεχνική-εκπαιδευτική ομάδα Weave. Μαζί έχουν κυκλοφορήσει το άλμπουμ Apousia και πραγματοποιήσει δεκάδες συναυλίες και ηχογραφήσεις.
Η σύμπραξη των πέντε μουσικών για τη συγκεκριμένη προβολή υπόσχεται μια μοναδική εμπειρία, όπου η μαγεία του βωβού κινηματογράφου συναντά την ελευθερία του σύγχρονου αυτοσχεδιασμού.
